Ana Sayfa eBiyoloji Ders Notları Bitkilerin Yapısı
Bitkilerin Yapısı
(2 - kullanıcı oy verdi.)
Capreolus tarafından yazıldı.   
Çarşamba, 02 Kasım 2011 19:16

Tohumlu bitkiler bilinen yaklaşık 280.000 tür ile karasal bitkilerin en çeşitli ve en yaygın grubunu oluşturur. Tüm bitki türleri doğal seçilim sayesinde içinde büyüdükleri ortamda yaşama ve üreme başarısını artıran fizyolojik ve morfolojik adaptasyonlar biriktirirler. Bu nedenle bitkiler büyüklük, şekil ve yapı bakımından önemli farklılıklar gösterirler.

Örneğin çok küçük bir bitki olan su mercimeği, göl ve havuzların tüm yüzeyini kaplayacak şekilde yayılış gösterir. Su mercimeğinin küçük yapılı oluşu ve hücre aralarında hava tutması su üzerinde yüzmesini sağlar. Böylece yaprakları bol güneş ışığına ve havadaki karbondioksite kolayca ulaşır. Su mercimeği bitkisi büyümesi için gerekli koşulları kolayca elde etmeye uygun büyüklük ve yapıda olduğundan dünyada çok yaygın ve çok bol yetişir.

Kuzey Amerika'nın batı ormanlarında bulunan dev sekoya ağaçları büyüklük ve yapı bakımından dikkat çekici farklılıklar gösteren başka bir örnek oluşturur. Sekoya ağaçlarının oldukça uzun boylu ve iri gövdeli yapısı çok çeşitli bitki türleri ile kaplı ormanlarda güneş ışığından yararlanabilmek için rekabet üstünlüğü sağlar. Ayrıca bu özellik onların birkaç bin yıl yaşamasına yardım eder. Doğadaki bitkilerin büyüklüklerinde ve yapılarında görülen çeşitlilikler, bitki büyümesindeki farklılıklar kadar, belirli organların, dokuların ve özelleşmiş hücrelerin varlığındaki çeşitlilik ile de açıklanır.

Bitkiler, kendisini oluşturan kısımların belirli bir şekilde düzenlenmesinden ve karşılıklı etkileşiminden doğan özellikleri taşırlar. Çok hücreli hayvanlarda olduğu gibi, bitkinin vücudu da farklı dokulardan meydana gelmiş organlardan oluşmuştur ve bu dokular farklı tiplerdeki hücre takımlarını kapsar.

Karasal bitkiler temel ihtiyaçlarını birbirinden çok farklı iki ortam olan toprak ve havadan karşılarlar. Toprak su ve minerallerin, hava ise karbondioksitin ana kaynağıdır. Kaynakların iki farklı ortamdaki bu dağılmışlığına karşı bitkiler  tarafından geliştirilen evrimsel çözüm, bitki vücudunun iki ana sistem şeklinde farklılaşması olmuştur.

Sonuçta, bir bitki vücudunda kök ve sürgün sistemi olmak üzere iki çeşit ana sistem gelişmiştir. Sürgün sistemi, bitkinin toprak üstü organları olan gövde ve yapraklardan oluşur. Toprak altında bulunan kök sistemi ise genellikle dallanmış bir veya daha fazla ana kökten meydana gelir.


Tohumlu bir bitkinin yapısına genel bakış: Bitkilerde özelleşmiş hücreler bir araya gelerek dokuları, dokular ise bir araya gelerek organları oluşturur.

Kök ve sürgün sistemini oluşturan kök, gövde ve yapraklar vejetatif organlar olarak adlandırılır ve bitkinin büyüme, gelişme, korunma gibi yaşamsal faaliyetlerini sürdürürler. Vejetatif organların devamı olan çiçek, tohum ve meyve ise generatif organlar olarak adlandırılır ve bitkinin üreme işlevi ile ilgilidirler.

Anlaşıldığı üzere bir bitkinin vücudu yapısal seviyelerin hiyerarşik düzenlenmesinden oluşur. Belirli bir işlevi gerçekleştirmek üzere özelleşmiş organlar organ sistemlerini, yapı ve görev bakımından birbirini tamamlayan farklı dokular organları, bir veya daha çok çeşitteki hücreler ise bir araya gelerek bitki dokuların; meydana getirir.

Tohumlu bir bitkinin yapısını oluşturan temel kısımlar.

 

Yorum ekle


Güvenlik kodu
Yenile